İnternet okyanusunda kaybolmadan sörf yapabilmek için İngilizce bilme zorunluluğu, Google’ın diller arası çeviri hizmeti Google Translate‘e Türkçe dil desteğini eklemesiyle bir nebze de olsa aşılıyor.

Google’ın çeviri servisi Google Translate, belirttiğiniz bir İnternet sitesi, cümle veya sözcüğü yazıldığı dilden istediğiniz dile çevirmeye yarıyor. Arapça, Bulgarca, İtalyanca, Japonca, İngilizce, Fransızca, Yunanca gibi birçok dilde hizmet veren servis, desteklediği diller arasına Türkçe’yi de katarak 41 farklı dilde çeviri yapma imkanı tanımaya başladı.

Servisin sunulduğu http://translate.google.com adresine girildiğinde karşınıza çıkan kutucuğa çevirisinin yapılmasını istediğiniz cümleyi veya İnternet sitesinin adresini (URL) girdiğinizde servis sahip olduğu algoritma dahilinde çeviri yapmaya olanak tanıyor, dil tespit özelliği (detect language) sayesinde hangi dilde yazıldığı bilinmeyen bir cümle veya siteyi otomatik olarak algılayıp istenen dile çevirebiliyor.

Henüz yeni kullanıma sunulan Türkçe çeviri hizmetinin elbette eksiklikleri var. Diller arasındaki cümle yapılarının farklılıklarından dolayı yapılan çeviriler bazen anlamsız olabiliyor. Kullanıcılar, yaptıkları denemenin sonuçlarından memnun kalmadığında, çevirisi yapılan cümlenin altında bulunan “Suggest a better translation” (Daha iyi bir çeviri önerin) bağlantısına tıklanarak açılan kutucuğa doğru çeviriyi girerek servisin daha iyi çalışmasına yardımcı olabiliyor. Bir İnternet sitesinin çevirisininde bir hata bulunduğunda ilgili düzenleme kutucuğuna hatalı çevirinin yapıldığı cümle üzerinde farenin imlecini bekletilerek ulaşılabiliyor.

Google Translate, İnternet siteleri üzerindeki Adobe Flash, jpg, gif, png gibi biçimlerde oluşturulmuş görüntü dosyaları gibi yazı olmayan içeriği göz ardı ediyor.

Google Translte, hizmete başladığı gündeki tercüme dili sayısına 10 yeni dil ekledi (Bulgarca, Hırvatça, Çekçe, Danca, Fince, Hindice, Norveççe, Lehçe, Romence, İsveççe). Ve böyleye toplamda hizmet verdiği dil sayısını 23’e çıkarmış oldu.

Google Translate tarafından getirilen bir diğer yenilik de çapraz diller arası arama yapılabilmesi. “Örneğin, artık dillerimizden herhangi birinden ya da herhangi birine Çince tercüme hizmeti veriyoruz (yani örneğin Çince’den Fransızca’ya)” gibi söylemlerde bulundurlar.

Bu da şu anlama geliyor. Google mevcut veri tabanını bir çok dilde ağırlamış olduğu cümleler ile inanılmaz boyutlara getiriyor. Online çeviri sistemleri konusunda kimsenin kendilerine rakip olamayacağını bir nevi ispatlamış ve rakiplerine (eğer rakip olarak adlandırılabilirlerse) göz dağı veriyor.

Google, şirketin Google Translate (Google Çeviri) adnı verdiği web uygulamasının iPhone ve iPod touch üzerindeki Safari Internet Tarayıcısı ile uyumlu sürümünü yayımladı.

iphone google translate görüntüsü

Google Mobile Bloguna göre web uygulaması düşük bağlantı hızlarında bile verimli çalışacak şekilde optimize edilmiş ve servisin sunduğu tüm dilleri destekliyor. Ayrıca servis her ne kadar bir web uygulaması olmasına rağmen, uygulama üzerinde daha önce yaptığınız çeviriler de cihazınızın belleğinde saklanıyor. Bu sebeple özellikle kendinize sık kullandığınız çevirilerin bir listesini oluşturursanız, daha sonra bu çevirilere ulaşmak için Internet bağlantısına sahip olmanız gerekmiyor.

Google Translate’e ulaşabilmeniz için iPhone ya da iPod touch üzerindeki Safari Internet Tarayıcısı aracılığı ile translate.google.com sitesini ziyaret etmeniz yeterli.

Arama motorunun devi insanlar tarafından yapılan çeviri işine giriyor…

Google’un her yaptığı olay oluyor. Şimdi de Google Çeviri Merkezi bu çok da reklamının yapılmasına gerek olmayan yeniliklerinden birisi. Merkez, tercüme ihtiyacı olan müşterileri 40’tan fazla dildeki profesyonel ve gönüllü çevirmenler ile buluşturmayı hedefliyor.

Aslında insan-kaynaklı çözüm yollarına pek de başvurmayan Google gibi büyük bir dev, nasıl oldu da böyle bir göreve soyundu? Bazıları, sonuçların Google sunucularında depolanacağını öne sürmekte. Bundaki amacın ise istatistiksel makine çevirisi araçları olan ve nispeten zayıf kaçan, Google Translate’i elde ettikleri bu dil çifti hazinesi ile daha da güçlü hale getirmek. Eğer bu doğru ise Google, Çeviri Merkezi’nin gelecekte düşünebileceğiniz en son noktası olan ve uluslar arası olarak farklı arama türü olasılıkları olan geniş bir havuz bizleri bekliyor.

Peki çevirileri kimler yapacak? Aslında bakarsanız bu yeni hizmete tercümanları bir şekilde dahil etmek amacıyla Google, “Kendi dilinizde içerik sağlamaya var mısınız?” şeklinde bir kampanya ile girmeye hazırlanmakta. Bundan çıkaralacak olan anlam ise: Bazı tercümanlar basit şekilde ellerinde olan bilgileri diğerlerinin kullanımına açmak için bu işi yaparken, diğerleri ise yalnız para kazanma amaçlı olarak bu işlevi yerine getirecekler.”

İster bir isteklerini yerine getirme amaçlı olsun isterse para kazanma amaçlı, sonuçta sistem, belgelerini online olarak upload eden tercüme kullanıcılarına hitap edecek. Bu aşamadan sonra bütün alışveriş tercüman ile tercümeye ihtiyacı olan müşteri arasında gerçekleşecek. Bu durumda ise Google ne yapılan tercüman kalitesinden, ne de tercüman tarafından sağlanan hizmetin karşılığının ödenip ödenmediğinden sorumlu olacak. Ancak Google, Çeviri Hafızasının veritabanını içerecek olan çeviri araçlarını sağlamış olacak.
Bazıları ise bu gelişmelerden etkilenecek olan ilk kurbanların tercüme büroları olacağını düşünmektedir.

Bu noktada hem tercümanlara hem de müşterileri yöneltilmesi gereken soru: Google Çeviri Merkezi gerçekten de çeviri sektöründe belirli bir yerlere gelebilecek mi? Sektörü geliştirme adına bir katkıda bulunacak mı? Siz bunu deneyecek misiniz? Neden?

Geçtiğimiz günlerde Amerika’daki Washington Post gazetesinde Google tarafından oluşturualacak olan yeni google Tercüme Merkezi hakkında bir yazı yayımlandı. (şu anda tam olarak kullanılabilir durumda değil. Normal google hesabınızla şu anda siteye giriş yapamıyorsunuz.) Gazete makalesinde, Tercüme Merkezi’nin bazı ekran görüntülerini görebileceğiniz google Blogoscoped sayfasında ilginç bir makalede linkini bile bulabilirsiniz.

google tercüme

Hali hazırda bu system, Google’ın var olan dil araçlarının enteresan bir bileşimi olarak görülmekte, yani “Önceki çeviriler” için kaynak ve hedef metinleri içeren online bir tercüman ortamı ile isteğe bağlı olarak gerçekleştirilebilecek olan canlı tercümanlara erişim (bu kısım SDL tarafından sağlnan Click2Translate hizmetine benzemektedir.)

Google Blogoscoped adresinde yer alan makalenin bence en ilginç yönü, yardımcı editor Tolny Ruscoe’nun Google’nin “insanlar tarafından yapılan çevirinin daha önceki çevirler ile eşleştirilmesi” noktasında getirmiş olduğu yorumdu. “Bu aslında sektörde Tercüme Hafızası diye adlandırılan şeyin ta kendisi” diye yorumladı. Bu durum tabiki Tercüme Merkezi tarafından oluşturulan TM’lerin (Çeviri Hafızalarının) sahiplik hakları konusunu gündeme getirmektedir.

Makalenin sonunda Philipp Lenssen, “Google şimdi soru işareti yaratan bir çok sayfa ve dosyayı kaldırdı.” dedi ancak bu site yine de göz atmaya değer bir tercüme web sitesi.